بازار سهام چرا دوباره فروریخت؟

مهتاب شهریاری، خبرنگار سازندگی_ به‌نظر می‌رسد بازار ارز بوی توافق را به‌خوبی حس کرده است. این حس دیروز بر ذهنیت معامله‌گران حاکم بود و بازار به روند کاهشی روز‌های اخیر خود ادامه داد. در نخستین ساعات‌ معاملات دیروز بازار ارز، دلار با حدود 500 تومان کاهش نسبت به نرخ روز شنبه، 30 هزار و 150 تومان خرید و فروش شد. با این حال پس از ظهر، روند بازار تا حدودی تغییر کرد و قیمت به کانال 30 هزار تومانی بازگشت. در نهایت، قیمت دلار با 350 تومان کاهش نسبت به روز شنبه به کار خود پایان داد و به رقم 30 هزار و 300 تومان رسید. در حال حاضر انتظارات مثبت آحاد اقتصادی نسبت به توافق هسته‌ای، بازیگر اصلی تحولات اخیر بازار ارز است. در حال حاضر برخی از تحلیل‌گران ضمن اشاره به ریزش پنج کانالی قیمت دلار در زمستان سال گذشته، بر این باورند که تحرکات کاهشی نرخ ارز از ابتدای مذاکرات وین تا‌کنون تنها بر حسب سیگنال‌های مثبت بوده و در نتیجه با انتشار خبر قطعی احیای قرارداد هسته‌ای برجام، قیمت ارز پتانسیل ریزش دارد؛ برخی دیگر نیز بر این باورند که بخشی از تحرکات کاهشی نرخ ارز، پیش از انتشار خبر قطعی و تنها بر اثر انتظارات مثبت صورت گرفته و کاهش قیمت ارز اصطلاحا پیش‌خور شده است. به‌عقیده این افراد، در صورت انعقاد قرارداد احتمالی کف جدید اسکناس آمریکایی در محدوده کانال‌های 27 و 28 هزار تومانی خواهد بود.

در همین شرایط، بازار سهام که روز شنبه را لباس سبز بر تن کرده بود، روز یک‌شنبه ردای قرمز پوشید و ترمز شاخص کل بورس کشیده شد. افت بیش از سه هزار واحدی بورس تهران در روز گذشته در حالی رقم خورد که از هفته قبل سهامداران به‌واسطه چند سیگنال مهم معاملات بورسی را با دقت بیشتری دنبال می‌کردند. بورس دیروز در حالی کار خود را آغاز کرد که روز شنبه شاخص کل بورس توانست با افزایش 29/1 درصدی، بیشترین افزایش خود را طی دو ماه اخیر ثبت کند. شاخص هم‌وزن نیز که به‌واسطه معاملات خوب گروه خودرویی شرایط بهتری را دنبال می‌کرد، بیش از 6/1 درصد افزایش یافت.  در این میان، با توجه به متزلزل شدن وضعیت بازارهای ارز و طلا، برخی گمانه‌زنی‌ها از ورود مجدد سرمایه‌گذاران به بازار سهام حکایت می‌کرد اما روند نوسانی دیروز، یک‌بار دیگر نشان داد تالار شیشه‌ای تا چه میزان با نوسان و تعدد ریسک دست‌وپنجه نرم می‌کند. اگرچه در یکی، دو روز اخیر اغلب کارشناسان بازار سرمایه به تداوم تغییر مسیر داد‌و‌ستدهای بورسی در مسیر تعادل اعتقاد راسخی نداشتند اما با توجه به سبزپوشی‌های روزهای گذشته، به‌نظر می‌رسید پای سرمایه‌گذاران بیشتری به بازارسهام باز شود. عقب‌گرد شاخص‌کل و قرار گرفتن در محدوده یک میلیون و ۴۶۳ هزار واحدی در روز یک‌شنبه باعث شد سهامداران یک‌بار دیگر نسبت به خروج پول از بازار ابراز نگرانی کنند.

دیروز تنها گروه خودرویی و کمی نیز بانکی‌ها روند مساعدی را دنبال کردند که بخش اصلی آن به خوش‌بینی ایجادشده حول مذاکرات هسته‌ای برمی‌گشت. خودرویی‌ها که علاوه بر برجام، خبر واگذاری بلوک سهام دولتی را نیز پشت خود دارند، تقاضای بیشتری را به خود جلب کرده‌اند و ارزش معاملات آن‌ها حتی در ابتدای معاملات به اندازه کل صنایع دیگر بود.در حال حاضر، برخی معتقدند که ورود نقدینگی به بازار نباید به صورت دستوری انجام شود. در واقع تا زمانی که سهامداران بدانند بازار سهام تحت سیطره دولتمردان اداره خواهد شد، حاضر نیستند دارایی نقدی خود را وارد بورس کنند. این عده از سهامداران در هفته‌های اخیر، هم‌زمان با بالاگرفتن جدال وزارت صمت و سازمان بورس سر نحوه عرضه خودرو در بورس کالا، با انتقاد از وضعیت به‌وجود‌آمده عنوان می‌کردند که دولت نباید در کار بازار سهام دخالت کند.

در هفته‌های اخیر، سهامداران وضعیت نامطلوب اغلب شرکت‌های بورسی را همین موضوع می‌دانستند و برخی هم با اشاره به نقش پررنگ سیاست‌گذار در روند نامطلوب معاملات سهام بیان می‌کردند که اکثر شرکت‌ها به دلیل اثرپذیری از سیاست‌گذاری‌های عجیب و غریب نمی‌توانند چشم‌انداز مشخصی را برای طرح‌های توسعه‌ای خود ترسیم کنند. در این میان، سرمایه‌گذاران نیز با توجه به اینکه معلوم نیست چه سرنوشتی در انتظار صنایع مختلف‌ باشد، ترجیح می‌دهند به سمت بازارهای غیر‌مولد اما با ریسک کمتر کوچ کنند.