مانع‌تراشی واشنگتن در برابر یک‌صدایی کارائیب

محمود فاضلی، پژوهش‌گر مسائل بین الملل_ در آتش‌سوزی‌های اخیر کوبا که با برخود رعد‌و‌برق به یک مخزن ذخیره سوخت آغاز شد و چهار مخزن را فرا‌گرفت، 40 درصد از تاسیسات اصلی ذخیره‌ سازی سوخت این کشور در ماتانزاس، بزرگ‌ترین بندر کوبا، توسط آنچه به‌گفته مقامات، بدترین آتش‌سوزی در تاریخ این کشور بود، ویران شد. کوبا به‌دلیل آتش‌سوزی گسترده در منطقه صنعتی ماتانزاس روزهای پیچیده و دردناکی را پشت سر می‌گذارد. ماتانزاس، بزرگ‌ترین بندر کوبا برای دریافت نفت خام و واردات سوخت است. نفت خام سنگین کوبا و همچنین نفت کوره و دیزل ذخیره‌شده در ماتانزاس عمدتاً برای تولید برق در این جزیره استفاده می‌شود؛ کشوری که تحت کنترل کمونیست‌ها و همچنین تحریم‌های شدید آمریکا، کاملاً ورشکسته است. خاموشی‌های مکرر و کمبود بنزین و سایر کالاها منجر به اعتراضات محلی در ماه ژوئیه شد.

اعلام هم‌بستگی کشورهای مختلف جهان به‌ویژه مکزیک و ونزوئلا نشان داد کوبایی‌ها و مردم ماتانزاس تنها نیستند. پیام‌های حمایتی از دولت‌ها، شخصیت‌ها، نهادها و سازمان‌های زیادی دریافت شده و هنوز ادامه دارد. از گوشه‌و‌کنار جهان، ابراز تشویق، آرزوی بهبودی سریع مجروحان و حمایت از خانواده‌های ماتانزاس وجود دارد. در پاسخ به درخواست مقامات کوبا برای کمک‌های بین‌المللی برای مقابله با این فاجعه، دو کشور فوق با پیوندهای ناگسستنی برادری بارها دست خود را دراز کرده و در مواقع سخت از کوبا حمایت کرده‌اند.

رئیس‌جمهور مکزیک تاکید کرد که کشورش به کمک به مردم کوبا ادامه خواهد داد. روسیه، نیکاراگوئه، آرژانتین و شیلی نیز تمایل خود را برای ارائه کمک‌های مادی برای مواجهه با این وضعیت پیچیده ابراز کرده و دولت آمریکا نیز کمک‌های فنی ارائه کرده است. در شرایط کنونی هم‌بستگی با کوبا، گسترده و دلگرم‌کننده است. نگرش کوبایی‌های مقیم خارج از کشور که بار دیگر حمایت و تمایل خود را برای کمک به کوبا ابراز کرده‌اند، موجب دلگرمی مقامات این کشور شده است.

تعدادی از کشورها در جمع‌آوری کمک‌ها و کمک‌های نقدی برای ارسال فوری به نیازمندان و بیمارستان‌ها مشارکت کامل داشته‌اند. از اروپا، آمریکای لاتین تا آمریکا، کمپین به‌نفع مردم شهر ماتانزاس در غرب در حال توسعه است. برای بسیاری، در مواجهه با این وضعیت پیچیده، زمان آن فرارسیده است که هم‌بستگی‌‌ای که کوبا برای دهه‌ها، بدون قید‌و‌شرط، در مواجهه با بلایای طبیعی به جهان ارائه کرده است، جبران شود.

اما کوبا اعتقاد دارد محاصره آمریکا علیه کوبا، مانع اصلی برای سازمان‌های هم‌بستگی است که می‌خواهند به‌دنبال آتش‌سوزی برای کوبا کمک ارسال کنند. اگرچه دولت آمریکا کمک‌های اضطراری به کوبا داشته، اما حقیقت این است که محاصره و تحریم موانع قابل‌توجهی ایجاد می‌کند. تحریم‌های کوبا معمولاً به مجوز صادرات از وزارت بازرگانی نیاز دارد و اکثر پروازها به‌سوی کوبا نیز از حمل کمک‌های بشردوستانه بدون مجوز منع می‌شوند. گنجاندن کوبا در فهرست دولت‌های حامی تروریسم به این معنا است که بانک‌ها در آمریکا و خارج از آن تمایلی به پردازش کمک‌های مالی ندارند. همچنان دستورالعمل سیاست ریاست‌جمهوری از دوره باراک اوباما به همکاری آمریکا با کوبا در زمینه‌های مورد علاقه دوجانبه، از جمله مسائل دیپلماتیک، کشاورزی، بهداشت عمومی و مسائل زیست‌محیطی وجود دارد.
243 تحریمی ‌که دولت ترامپ اعمال کرد، به‌طور عمده توسط بایدن نیز حفظ شده است. به‌نظر می‌رسد

دستورالعمل‌های مربوط به سیاست‌های دوره ترامپ همچنان پابرجاست. علاوه بر این، کوبا و آمریکا در سال 2017، قبل از مراسم تحلیف ترامپ، توافق‌نامه دوجانبه آمادگی و مقابله با نشت نفت را امضا و تاکید کردند که اکنون زمان آن فرارسیده است که دولت آمریکا «دوستی، همکاری منطقه‌ای، مسئولیت زیست‌محیطی» و رفتار «یک همسایه خوب» را از خود نشان دهد. اما محاصره اقتصادی، سیاسی و تجاری تحمیل‌شده 60 ساله آمریکا علیه کوبا، همچنان وجود دارد.