چرا روز‌به‌روز اوضاع در شهرداری تهران خراب‌تر می‌شود؟

جامعه: نرجس سلیمانی، عضو شورای شهر تهران از سازمان بوستان‌ها خواست که گزارشی در مورد خشک شدن درختان در غرب تهران ارائه کند. او در تذکر پیش از دستور خود، در جلسه دیروز شورای شهر تهران در مورد خشک شدن درختان چیتگر گفت: «سازمان بوستان‌ها باید در مورد خشک شدن درختان در غرب تهران، به‌ویژه منطقه چیتگر گزارشی بدهد.»

اما دیروز شهرداری تهران بیش از هر موضوع دیگری، سوژه اعضای شورای شهر تهران بود. عده‌ای از او حمایت کردند و بعضی‌ها هم «علیرضا زاکانی» شهردار تهران را مورد نقد قرار دادند. این اختلافات سر شهردار تهران که فقط یک سال از عمر مدیریت او می‌گذرد، نشان از اختلاف‌نظرهای عمیق میان اعضای شورا درباره مسائل کلان شهری دارد؛ آن‌هم در حالی که همه نمایندگان مردم در شورای شهر تهران از یک لیست واحد به ساختمان شورا راه یافته‌اند.

در این میان، رئیس شورای شهر که دیروز از حامیان شهردار بود، گفت: «از زاکانی دعوت خواهیم کرد که در جلسه آتی شورای شهر شرکت کند تا در مورد تقویت ناوگان اتوبوس و مترو در صحن شورا گزارشی ارائه دهد. قرار بود اتوبوس‌هایی شهریور به ناوگان حمل‌ونقل عمومی اضافه شوند اما خبری از آن‌ها نیست.»

این موضوع در شرایطی است که در ماه‌های گذشته، انتقادها نسبت به وضعیت نابسامان حمل‌ونقل شهری افزایش یافته است. در این میان اما فقط حمل‌ونقل شهری نیست که صدای اعضای شورای شهر که خود علیرضا زاکانی را انتخاب کردند، درآورده است؛ قطع درختان، ترافیک شهری، کهنه و فرسوده بودن سنگ‌فرش معابر و بسیاری موارد دیگر، از جمله مشکلات پایتخت هستند که در یک سال گذشته شهرداری تهران تلاشی برای حل آن‌ها نکرده است.
مشکلات به‌قوت خود باقی هستند و از سوی دیگر هم حاشیه‌ها با مرد پرحاشیه شهرداری تهران همراه هستند.
یکی از مهم‌ترین این حاشیه‌ها، تغییر در مدیران شهری است. از هفته‌های پیش تاکنون موج تغییرات در شهرداری تهران شروع شده است که البته دیروز اعضای شورای شهر نیز نسبت به این موضوع اعتراض کردند. این در حالی است که کمتر از یک‌سال از تغییرات مدیران در شهرداری می‌گذرد.

جعفر تشکری هاشمی صبح دیروز در جلسه شورای شهر تهران در تذکر پیش از دستور خود با بیان این که در روزهای گذشته شاهد انتصاباتی در شهرداری تهران بودیم، گفت: این طبیعی است که هر مدیری بخواهد از افرادی استفاده کند که به هدف‌های پیش بینی شده اش برسد و طبیعی است بررسی و ارزیابی اولیه انجام شود و بعد از احراز صلاحیت و تجربه کافی این مدیر انتخاب شود. اما اگر یک‌ساله بودن مدیران تبدیل به قاعده شود کارها پیش نمی رود چرا که ما نه آنقدر فرصت برای کار داریم و نه کارهای مردم ناچیز است که مدام مدیرها را عوض کنیم.
وی با بیان این که در انتصابات نباید فقط از عنصر سعی و خطا استفاده کرد گفت: مشاغلی همچون مترو یا بهشت زهرا تخصصی هستند و ماه‌ها زمان لازم است تا مدیر با افراد آشنا شده و مشکلات را شناسایی کند. اما حالا در کمتر از یک سال مدیران رفته و مدیر جدید منصوب شده است و تا مدیر جدید کارها را بشناسد و مشکلات را شناسایی کند زمانی را لازم دارد.

وی افزود: آقایان هوشیار فقط ۶ ماه هدایت ۷ و نیم ماه ، جعفری یک ماه و 10 روز، شایسته اصل ۹ ماه، غضنفری ۱۱ ماه و خسروی ۷ ماه مدیر بودند و این گونه انتصابات در کوتاه مدت جز ضرر و زیان به مدیریت شهری هیچ قاعده ای ندارد و من تقاضا دارم که در این دو سال و نیم باقی مانده دقت لازم در انتصابات صورت گیرد و تغییرات مکرر نداشته باشیم تا جوان گرایی به جوان مرگی مدیران تبدیل نشود.

وی افزود: تغییر مدیریت به خصوص در آستانه سال تحصیلی که شاهد انبوه میلیونی سفرها هستیم درست نیست چرا که مدیران احساس ناامنی کرده و نمی توانند برنامه های بلند مدت داشته باشند. چراکه درگیر ماندن و رفتن هستند.

وی افزود: در انتصابات باید به اساسنامه نیز توجه شود تا دچار مشکلات حقوقی نشویم.
گفتنی‌است مهدی چمران نیز با بیان این که معیار شهردار تهران در انتصابات فقط یک ساله بودن مدیران نیست گفت: البته مدیرانی هم که تازه منصوب شده اند نباید همه مدیران زیر مجموعه خود را عوض کنند بلکه این مدیران زیرمجموعه نیز تجربه کردند و متاسفانه دیدیم که این اتفاق در مترو رخ داد و نتایج خوبی نداشت و این مساله از چشم شورای شهر دور نمی ماند.

بر همین اساس، گفته می‌شود انتصاباتی که در هفته‌های گذشته در شهرداری انجام شده، جهت ورود نیروهای خارج از شهرداری بوده و همین باعث انتقادهایی از سوی بعضی از اعضای شورای شهر شده است. با این حال، «مهدی چمران» رئیس شورای شهر تهران دیروز با حمایت از زاکانی گفت: «نباید شهردار را محدود کنیم اما توصیه می‌کنیم تخصص در انتصابات و استفاده از نیروهای داخل مجموعه مورد توجه شهردار قرار بگیرد.»

او در عین حال گفت: «شهرداری تمام مدیران را پس از یک سال تغییر نمی‌دهد، بلکه در خصوص انتصابات بررسی‌های لازم را انجام می‌دهد و نتیجه‌گیری به مشورت گذاشته می‌شود. شورا بر عملکرد افراد نظارت خواهد کرد.»
اما پیش از این زاکانی درباره این تغییرات گفته بود: «احکام مدیران شهری یک‌ساله صادر شده بود و بر همین اساس تعدادی از آنها تغییر کردند.»

البته اگرچه زاکانی گفته که این احکام یک‌ساله بوده‌اند و حالا بر همین اساس، دست به تغییرات زده است اما بسیاری بر این عقیده هستند که هک دوربین‌ها و سایت‌های شهرداری در روز 12 خرداد امسال باعث چنین تغییراتی شده است؛ حمله سایبری‌ای که این روزها جنبه دیگری به خود گرفته است.

پس از گذشت هفته‌ها (از ۱۲ خرداد) هنوز آرشیو شهرداری برنگشته و اخذ عوارض خودرو نیز در دفاتر الکترونیک شهر غیرممکن است. به تعویق افتادن کارهای شهروندان در این حوزه، هزینه‌هایی گاه هنگفت به آنها تحمیل می‌کند. در این میان هم «مصطفی میرسلیم» نماینده مجلس در واکنش به تغییرات اخیر در شهرداری و ارتباط آن با هک دوربین‌ها به «انصاف‌نیوز» گفته است: « اگر شایسته‌سالاری و پاسخگویی را که شهردار محترم مدافع و مبلغ آن است، سرلوحه قرار دهیم، با این‌گونه معضلات روبه‌رو نخواهیم شد. وقتی ۹ نفر از مدیران کاربلد و کلیدی فناوری شهرداری از مدیریت کنار گذاشته شده‌اند، آیا در این شرایط باید چیزی بیش از این اتفاقات انتظار داشته باشیم؟»

البته میرسلیم به نکته دیگری نیز در این مورد اشاره کرده و به صورت تلویحی، هک سایت‌های شهرداری را به‎نفع شهرداری دانسته و گفته است: «مدیران شهرداری باید مراقب باشند مبادا برای درآمدزایی از عدم بازگشت سامانه‌ها به حالت اولیه، برای صدور مجوز اضافه بنا و تخلفات ساخت‌وساز، از جمله اضافه بنا و تراکم‌فروشی، استفاده شود. حالا که سیستم‌های شهرداری بسته نیست، احتمال تراکم‌فروشی بسیار افزایش می‌یابد؛ در این شرایط احتمالا باز هم می‌رسیم سر جای اول‌؛ دقیقا همان‌جایی که اجازه تخلف داده شده و تخلف فروخته می‌شد. خدا نکند تراکم‌فروشی‌ها از‌سر گرفته‌ شود. این دور باطلی است که در آن گرفتار بودیم. باید با قفل کردن سامانه‌ها از این حلقه خارج شویم، وگرنه دوباره به ورطه همان دور باطل می‌افتیم. یعنی اول اجازه تخلف ‌داده شود و بعد مالک جریمه می‌شود و شهرداری، هم می‌تواند از جریمه (یا همان تخلف‌فروشی) درآمد کسب کند و هم از صدور پروانه ساخت. قیمت مسکن آن‌قدر گران است که جریمه هر تخلفی برای مالکان و سازندگان ساختمان صرفه اقتصادی دارد. در این میان، حق عامه مردم پایمال می‌شود و امکانات عمومی شهرشان به فروش می‌رسد و مجبورند هزینه فربه‌ بودن شهرداری را بپردازند.»  حالا با این اظهارات میرسلیم، حتی این شبهه به وجود آمده که با خزانه خالی شهرداری تهران و اوضاع مالی نابسامان آن، احتمال هک شدن سایت‌ها به وسیله خود شهرداری دور از ذهن هم نیست.