وضعیت این‌روزهای‌ بورس نشان‌دهنده چیست؟

مهتاب شهریاری، خبرنگار سازندگی_ سبزپوشــی بازار سهام این روزها جنس متفاوتی دارد. برخلاف هفته‌ها گذشته و پیشتازی نمادهای شاخص‌سازبه نظر می‌رسد این روزها نمادهای کوچک مورد توجه سهامداران قرار دارد و شــاخص هم‌وزن که نماینده کوچکترهای بازار است، نسبت به شاخص کل وضعیت بهتری پیدا کرده است. ارزش معاملات خرد سهام حدود ۲۴۵۰ میلیارد تومان رسیده است و از این میان شــاهد خروج پول ۲۳۵ میلیارد تومانی از کلیت بازار ســهام هســتیم و نکته حائز اهمیت این اســت که از صندوق‌های درآمد ثابت و مختلــط هم امروز خروج پول حقیقی رخ داد. دیروز نماگر اصلی بازار سهام با افزایش ۰/۲۴ درصدی در ســطح یک میلیون و ۲۸۳ هزار واحد قرار گرفت. نماگر هم وزن بازار نیز همگام شاخص کل با رشد ۰/۱۹ درصدی تا سطح ۳۶۵ هزار واحد پیشروی داشت. بازار ســهام در پایان معاملات روز دوشنبه چراغ اول برای آغاز روند صعودی روشن کرد.البته هنوز حجم معاملات در سطوح پایینی قرار دارد و بسیاری از سرمایه‌گذاران همچنان نظاره‌گر بازار هستند. به طوری که تردید در بازار زیاد است،این حس تردید تا برطرف نشدن برخی ابهامات همچنان بر سر بازار ســنگینی خواهد کرد. در حالی که برخی از تحلیلگران بر این باور هستند که بازار از نظر تکنیکالی در سطحی قرار دارد که می‌تواندبرگردد و حداقل یک برگشت مقطعی و موقت داشته باشــد، اما نکته مهم این است که در شرایط فعلی باید اعتماد ســرمایه‌گذاران به بازار بازگردد. زیرا هنوز دست و دل بسیاری از فعالان بورسی به خرید نمی‌رود که دلیلش همین بی‌اعتمادی سرمایه‌گذاران به رفتار دولت است.

این موضوع در حالی به بزرگترین چالش بورس تهران بدل شــده که بررسی رفتار دولت نشــان می‌دهد که بورس در این بخش در اولویت نیست. بر این اساس تا وقتی چنین وضعیتی حاکم اســت در عین حال که بازار ســرمایه از نظر قیمتی در ســطوح ارزندهای قرار دارد،نمی‌توان انتظارات تغییر یا رشد چشمگیری از بازار داشت. از این رو می‌توان گفت مادامی که متولیان بورسی نپذیرند وضعیت بازار سرمایه بحرانی است و دست از حمایت‌های دســتوری برندارند، بهبودی در شرایط صورت نخواهد گرفت. چراکه به نظر می‌رســد تزریق پول به بازار نمیتواند درمانی برای افق بلندمدت بورس تهران باشد و صرفا در کوتاه مدت تاثیرگذار خواهد بود.

یک نکته

این هفته، بانک ملی سعودی Bank National Saudi یا به عربی البنك الاهلي السعودي به نیابت از دولت عربستان بارقم ۵/۱ میلیارد دلار ۹/۹ درصد ازبانک کردیت سوئیس credit Suisse را خرید. یعنی در معاملــه این بلوک، بانک کردیت ســوئیس که یکی از قدیمی‌ترین بانک‌های سوئیس و یکی از بزرگترین بانک‌های تجاری، خصوصی و سرمایه‌گذاری دنیاست حدود ۱۵ میلیارد دلار ارزشگذاری شده است.ارزش بازار بانک به قیمت روز سهم حدود ۷/۱۰ میلیارد دلار است. در زمان انجام معامله کسی نگفت که وضعیت حقوق بشر در عربستان چگونه است و چرا دموکراسی ندارند، چرا اعدام می‌کنند چرا انتخابات برگزار نمی‌شود.

معامله انجام شد چون بانک کردیت سوئیس به دلیل زیان نیاز به سرمایه‌گذار جدید داشت و چه کسی بهتر از سعودی‌ها که بازی سیاست را خوب بلد هستند و با جیب پرپول خودشان حاضرند شرکتی را که موقعیت استراتژیک در دنیا دارد،خریداری کنند، امپراتوری مالی خود را بیش از پیش گسترش داده و نفوذ خود را در صحنه سیاسی غرب افزایش دهند. اما جالب است که بدانیم همین هفته یک معامله خرید شرکتی در ایران انجام شد.در ایران،شرکت سرمایه‌گذاری اهداف زیر مجموعه‌های شرکت سرمایه‌گذاری‌صندوق بازنشستگی کارکنان‌ صنعت نفت ۱۲درصد سهام شرکت صنایع پتروشیمی خلیج فارس را بــه رقم خیره‌کننده ۱۰۸ هزار میلیارد تومان‌معادل حدود ۳/۳ میلیارد دلار به قیمت دلار آزاد خریداری کرد. یعنی هلدینگ خلیج فارس در این بلوک مدیریتی بیش از ۲۷ میلیارد دلار ارزشگذاری شد! این در حالی است که ارزش بازار شرکت براساس قیمت روزسهم ۳۱۶ هزار میلیارد تومان یعنی کمی کمتر از ۱۰ میلیارد دلار است! این دو معامله از یک جنس نیستند که کاملا قابل مقایسه باشند، اما آنقدر از هم دور نیستند که ما به اعدادشان فکر نکنیم و قیاسشان نکنیم. خودش کلی درس سرمایه‌گذاری و اقتصاد سیاسی میتواند باشد.