جای تعجب است نمایندگان مجلس به پشت‌پرده ماجرای کمبود دارو ورود نمی‌کنند

فرزانه ترکان، عضو شورای مرکزی حزب کارگزاران سازندگی ایران_ بحران دارو و کمبود جدی آن در روزهای جاری به یکی از اصلی‌ترین مباحث در جامعه تبدیل شده است. موضوعی که قابل پیشبینی بود و درباره آن هشدارداده شد اما همانند بسیاری از مسائل دیگر نادیده گرفته شد.وقتی در سیاست‌گذاری کلان در کشور برنامه مشخص و تدوین شــده‌ای را پیگیــری نمی‌کنیم، تردیدی نیست که با چالش‌ها وسونامی‌های مشابه این وضعیت مواجه می‌شــویم. برخلاف اینکه امروز همه سعی دارند یکدیگر را مقصر جلوه دهند اما ریشه وضعیت فعلی به ابتدای سال جاری‌ بازمی‌گردد و به صورت کامل روشن و مشــخص است که کدام تصمیم شرایط امروز را رقم زد. وقتی بحث حذف ارز 4 هزار و 200 تومانی روی کالاهای اساسی مطرح شد و دارو نیز در لیست مشمولین حذف قرار گرفت، بسیاری از مســئولان حوزه سلامت و کارشناسان و حتی تعداد قابل توجهی از پزشکان دلسوز دراین باره هشداردادند. همان روزها ما چنین شرایطی را پیشبینی می‌کردیم چرا که این معادله به اندازه‌ای ساده و آســان بود که نتیجه هولناک آن از همان زمان روشن می‌شد.

کارشناسان فن و کسانی که در امر تولید دارو فعال بودند و هستند همه توصیف کردند و گفتند که باید دارو را از تصمیم خارج کرد و هشدار دادند که شرایط به نقطه خطرناکی می‌رسد چراکه وقتی باد بکارید توفان درو می‌کنید.

در نهایـت امـا به‌رغم همــه مخالفت‌ها و هشــدارها، ارز 4هزار و200 تومانی از روی نهادهای فرآورده‌های اولیه دارو برداشته شد و مقابل نیز اجازه اینکه توزیع دارو با قیمت مناســب و متناسب صورت گیرد، سلب شد چراکه مجموعه تصمیم‌گیری در این رابطه میخواست به مــردم بگوید این تصمیم هیچ بار مالی برای زندگی معمول مردم ندارد در حالی که یک محاسبه ساده اقتصادی تایید میکرد که چنین چیزی ممکن نیست. کارخانه‌های داروسازی با سابقه ما که سال‌ها با خوشنامی کار کرده بودند به یکباره در بحران عجیبی گرفتار شدند.

افتخار ما این بود که جزو کشورهایی به خصــوص در خاورمیانه هستیم که به مرز خودکفایی در تولید داروهای پایه یعنی داروهایی که مصرف روتین زندگی مردم است، رسیدیم. در شرایطی که هم علم و دانش و نیروی انسانی و محققان قوی و هم تجربه کافی در این زمینه داشتیم با شوکی که به بحث ارز دارو وارد شد به یکباره صنعت دارو زمین‌گیر شد.

بسیاری از داروها از رده تولید کارخانجات خارج، کارگران بیکار شدند و تولیدکننده‌های دارو در کشور تبدیل به شرکت‌های وارد کننده دارو شدند چراکه دیگر تولید دارو با حذف ارز ترجیحی از مواد اولیه توجیه اقتصادی نداشت و عموما به سراغ مکمل‌های غذایی رفتند چون نمی‌شــود قیمت دارو ثابت بماند ولی ارز آن را برداریم و این موضوع بسیار ساده بود و حتی منطق ساده می‌فهمید امــا اصرار بر اجرای این تصمیم باعث شــد حالاداروهای معمولی مثل آنتی‌بیوتیک در بازار نباشد.

از طرف دیگر ما دشــمن جــدی دیگری نیز در داخل کشور داشتیم که مافیای واردات بود که بیکار ننشست و با زمان‌سنجی خود وارد عمل شد و با توجه وضعیت پیش آمده که تولید دارو را دچار وقفه کرد این‌مجموعه تصمیم‌گیر فرصتــی را ایجاد کرد که مافیای دارو نیز از آن سوءاســتفاده کرده و به این ترتیب گذاشتند شوک بزرگی به مردم وارد شود و وضعیت نابسامان بروز کند.

جای تعجب اینکه یک نفر نمایندگان مجلس نیز امروز نمی‌گوید که پشت پرده این وضعیت چیست و کیست؟ سوال اصلی از مجموعه تصمیم‌گیری در دولت کـه حذف ارز را تصویب و وزیر بهداشت که مکرر وعده تامین دارو را می.داد این اســت که آیا بهتر نبود ارزی که امــروز برای واردات دارو هزینه می‌شود برای تولید آن هزینه می‌شد تا هم این کمبود بروز نمیکرد و هم شرکت‌ها و صنعت دارو زمین نمی‌خورد؟!

من پیشبینی میکنم که سونامی فعلی دارو و کمبود آن به حوزه درمان نیز ســرایت کند. دارو در مرحله اول خود را واضح نشــان میدهد اما بــه زودی ما با کمبود خدمات درمانی روتین مواجه میشــویم. آماری که می‌گویــد درصد بالایی از پزشکان عمومی به جای تمرکز بر طبابت عمومی و پزشــکی بــرای خانواده به ســراغ کارهای زیبایی رفتند، نگران کننده است. وقتی نرخ تعرفه‌ها برای این پزشــکان به اندازهای است که برای تامین معاش خود دچار مشکل می‌شوند، طبیعی است که به سراغ خدمات زیبایی با این حجم از تقاضا در جامعه بروند. این زنگ خطر بســیار بزرگی است که نمی‌دانم چرا گوش شنوایی در کشور نیست.