توسط : برگزیدگان و شایستگان تقدیر چهلوسومین دورۀ جایزۀ کتاب سال معرفی شدند
اختتامیه چهلوسومین دورۀ جایزه کتاب سال جمهوری اسلامی ایران با حضور رئیسجمهور، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، معاون امور فرهنگی وزارت ارشاد، غلامعلی حداد عادل و جمعی از مسئولان فرهنگی و اهالی قلم، صبح دیروز در تالار وحدت برگزار شد.
هیأت علمی چهلوسومین دورۀ جایزۀ کتاب سال اعلام کرد جایزۀ ویژۀ خویش را در بخش شخصیت علمی به پاس تحقیق و پژوهش در زمینۀ علوم انسانی و اجتماعی، تألیف و ترجمه بیش از ۷۰ عنوان کتاب در حوزههای مختلف اندیشه و فلسفۀ اسلامی و فلسفۀ غرب، بیش از پنجاه سال تدریس و آموزش فلسفه در مراکز دانشگاهی ایران و تربیت نسلهای بعدی استادان کشور، ابداع گفتارهای فلسفی و علمی در جامعۀ دانشگاهی و مراکز سیاستگذاری علمی کشور، تبیین سرخطها و ایدههای معطوف به آسیبشناسی توسعهنیافتگی به فیلسوف برجستۀ معاصر دکتر رضا داوری اردکانی اهدا میکند.
باید به کتاب عمل کرد
مسعود پزشکیان در «آیین پایانی چهلوسومین جایزه کتاب سال جمهوری اسلامی» با بیان اینکه اگر من مسئول تواناییهایی دارم به برکت کتاب و معلمان است، گفت: «کاری که از دست ما در دولت برمیآید این است که تلاش کنیم هم کتاب در اختیار مراکز قرار دهیم و هم مدیریت خواندن و خرید کتاب را انجام دهیم.» او با بیان اینکه به برکت کتاب انسان رشد و تجربه میکند، ادامه داد: «انسانها به برکت کسانی که علم دارند راه خود را پیدا میکنند. مشکلات ما در هر زمینهای به نوع آگاهی ما و درکمان از آن آگاهی و مهارت ما در اجرا برمیگردد.» رئیسجمهور با بیان اینکه گاهی به او اعتراض میکنند چرا در سخنانش از قرآن و نهجالبلاغه میخواند، تصریح کرد: «کتاب، دستور زندگی است. من باید به کتاب عمل کنم و اگر عمل نکنم به انحراف رفتهام. نمیشود در کشور مسئولان مختلف یا بزرگانی باشند اما ندانند کتاب به آنان چه دستوری داده و خلاف آن عمل کنند یا کتاب را بخوانند و روی طاقچه بگذارند و آن کار دیگر را انجام دهند.» پزشکیان با بیان اینکه موظفیم در جامعه عدالت را اجرا کنیم، گفت: «اگر قصور داریم به دلیل ناآگاهی، جهل و عدم درک از کتاب و سنت پیامبر و مسیری است که باید به آن عمل میکردیم. بدون عدالت و حقیقت امکان اینکه جامعهای سرپا بماند بعید است. آنچه ما را از عمل به کتاب وامیدارد نفسانیت است. تمام چیزی که باعث بیعدالتی و حقکشی میشود نفس انسان است. دعواها از من و نفس من است نه عامل دیگر.» رئیسجمهور با تأکید بر اینکه هیچ ظلمی بالاتر از ایستادن مقابل حق نیست، تصریح کرد: «مشکلات ما به دلیل فقدان آگاهی و مطالعه است. اگر هم مطالعه کردیم باید درک کنیم و به سمت اجرا برویم. این امر را باید در تمام زمینهها دنبال کنیم.»
ایران و کتاب دو همزاد هستند
محمدعلی مهدویراد، دبیر علمی کتاب سال نیز در سخنانی با اشاره به کتابهایی که در این جایزه بررسی میشوند، گفت: «برای این دوره از کتاب سال، ۷۴ هزار و ۲۰۸ عنوان کتاب چاپ اول ارسال شده بود که از این میان ۲۰ هزار و ۸۸۶ عنوان بهنظر داوران، قابلیت داوری داشتند و در بررسی اولیه غربال شدند. ۲۳۵ عنوان به مرحلۀ دوم راه یافتند که در این مرحله هر کدام توسط سهداور بررسی شدند که ۶۱ عنوان به عنوان آثار منتخب انتخاب شدند؛ ۱۴ برگزیده و ۴۷ شایسته تقدیر. ۷۲ گروه داریم که در هر گروه یک برگزیده و تقدیری خواهیم داشت و این به این معنا نیست که کتابهای دیگر به کار نمیآید. بسیاری از کتابها سزامندی و کارآمدی دارند. ما سویه خاصی نداشتیم و جز توجه به معیارهایی که باید بر اساس آنها کتابها بررسی میشد، کار دیگری انجام ندادیم، البته شاید کاستیهایی داشته باشیم. امیدواریم این جایزه در شأن جمهوری اسلامی باشد.»
در ادامه این مراسم سیدعباس صالحی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در سخنانی با بیان اینکه نام ایران و کتاب دو همزاد هستند، گفت: «ایران و تاریخ هزارانساله این سرزمین با کتاب پیوند خورده است. ایران تنها تمدنی است که پیوستگی تمدنی هزارانساله دارد که هسته معنایی آن کتاب بوده است. چه ایران قبل از اسلام و چه ایران بعد از اسلام با کتاب پیوند دارد.»
آثار برگزیده
کلیات/ اسناد: مجموعه آثار میرزاحسن رشدیه تبریزی، پژوهش سیدرضا باقریانموحد، با همکاری بهدخت رشدیه، قم: مؤسسه فرهنگی طه.
فلسفه و روانشناسی/ فلسفه اسلامی: المبدأ و المعاد، تألیف ابوعلی حسین بن عبدالله بن سینا، تصحیح سیدحامد هاشمی، مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران.
دین/ حدیث: عبقات الأنوار فی إمامه الائمه الاطهار علیهمالسلام، تألیف میرحامد حسین لکهنوی، قم: بنیاد بینالمللی امامت.
دین/ فقه و اصول: نهایه الوصول إلی علم الأصول، تألیف علامه حلی، قم: مؤسسه آل البیت علیهمالسلام لاحیاء التراث.
دین/ کلام: کلام اسلامی؛ شرحی بر کشف المراد، تألیف و ویرایش حسن یوسفیان، قم: مجمع عالی حکمت اسلامی.
هنر/ شهرسازی: شهرشناسی استارباد: دگرگونیهای بافت شهری گرگان، تألیف یعقوب رشتچیان، گرگان: دَر گلستانه.
ادبیات/ داستان بلند و رمان: لمس، نوشتۀ محمدرضا کاتب، نیماژ.
ادبیات/ داستان کوتاه: من ابنبطوطه هستم، نوشتۀ خسرو عباسیخودلان، مؤسسه فرهنگی هنری هنرمندان مشرق زمین.
ادبیات / متون قدیم: دیوان منوچهری دامغانی، تصحیح راضیه آبادیان، موقوفات دکتر محمود افشار.
تاریخ و جغرافیا/ مستندنگاری: قاسم، به روایت مرتضی سرهنگی، قم: خط مقدم
کودک و نوجوان/ داستان تألیفی: مامان جادوگر من با طعم خامهشکلاتی، نوشتۀ مژگان بابامرندی، تصویرگر: سحر پریرخ، پینما. شیدخت، نوشتۀ محدثه گودرزنیا، پرتقال.
کودک و نوجوان/ شعر: بادکنکهای رنگیرنگی بردار، سرودۀ افسانه شعباننژاد، تصویرگر: سمیه محمدی، شهر قلم. من بال و پر دارم، سرودۀ سعیده موسویزاده، تصویرگر و طراح گرافیک: ثریا علیجانزاده، کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان.
آثار شایسته تقدیر
کلیات/ کتابداری: فهرست منابع غیرکتابی کتابخانه دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه تهران، تألیف مریم امینی.
کلیات/ فرهنگها و دائرهالمعارفها: موسوعه آیات الاحکام: طبقا لمذهب اهل البیت علیهمالسلام مع المقارنه للمذاهب الأخری، تألیف قدرتالله انصاری، محمدجواد انصاری، حسین انصاری و…، پژوهشکده باقر العلوم علیهالسلام.
کلیات/ فرهنگنگاری: دهخدا و لغتنامه، تألیف مریم میرشمسی، قطره.
کلیات / تاریخ مطبوعات: اصناف روزنامهنگاری و مطبوعاتی تهران (۱۳۵۷ تا ۱۴۰۳)، تألیف فرید قاسمی، جهان کتاب.
کلیات/ نسخ خطی: متون پیشااسلامی موجود در کتابخانۀ آستان قدس رضوی (نسخههای خطی و چاپ سنگی)، تألیف فاطمه جهانپور، مرکز اسناد آستان قدس رضوی.
فلسفه و روانشناسی/ فلسفه غرب: فیزیک، تألیف ارسطو، ترجمۀ اسماعیل سعادت، هرمس.
دین/ کلیات اسلام: مرد تدبیر و مدارا: احوال، افکار و آثار آیهالله حاج شیخ عبدالکریم حائرییزدی، تألیف سیدعباس رضوی،قم: مؤسسه کتابشناسی شیعه.
دین/ حدیث (تألیف): بررسی پدیده وضع و تحریف در احادیث مهدویت، سرویراستار: محمدباقر انصاری، قم: پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی.
دین/ فقه و اصول: بررسی فقهی حفظ نظام و مسائل آن، تألیف سیدضیاء مرتضوی، قم: پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی.
دین/ اخلاق: اخلاقشناسی و مرزهای فلسفه، تألیف برنارد ویلیامز، ترجمه مینو حجت، مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران.
دین/ عرفان (تألیف): عیار نقد: بررسی انتقادی روایات ناظر به نقد تصوف و عرفان، تألیف محمدعیسی جعفری، مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران.
دین/ عرفان (تصحیح): باخرزینامه: مجالس و نامهها و رسالهها و لطائف و قطعات پراکنده، تألیف ابوالمعالی سیفالدین سعید بن مطهر باخرزی، تصحیح اکبر راشدینیا، مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران
علوم اجتماعی/ اقتصاد (تألیف): بحرانهای مالی جهانی: ناگفتههای بحران مالی جهانی، تألیف میرابوطالب بدری، شرکت چاپ و نشر بازرگانی.
علوم اجتماعی/ اقتصاد (ترجمه): سرمایهداری مُرد، قاتل: فئودالیسم فناورانه، تألیف یانیس واروفاکیس، ترجمه زهرا عبدالمحمدی، روزنه.
علوم اجتماعی/ حقوق: نظریه عمومی توثیق عینی، تألیف جلیل قنواتی و محمد محلی، دانشگاه تهران.
زبان/ زبانشناسی: زبان و معنی، تألیف کورش صفوی، تهران: علمی.
هنر/ کلیات هنر: ذهنیات معماری در مکتوبات فارسی در شرق ایرانزمین سدههای نخست اسلامی، تألیف فرزاد زرهداران، نشر و پژوهش شیرازه کتاب.
هنر/ موسیقی: رسالۀ موسیقی نقاوه الأدوار و تصانیف، تألیف عبدالعزیز بن عبدالقادر مراغی، تصحیح سیدحسین میثمی و مصطفی عبادی، تهران:
ادبیات/ شعر کلاسیک: تداعی: مجموعه شعر، سرودۀ زینب احمدی، سوره مهر.
ادبیات/ شعر نو: عینک فوتوکروم، سروده محبوبه راد، تهران: فصل پنجم.
ادبیات / نقد ادبی (ترجمه): تقلید و خلاقیت در غزل: استقبال از فغانی، تألیف پل ای. لوزنسکی، ترجمۀ علی خزاعیفر و سیدمهدی زرقانی، تهران: فرهنگ معاصر.
ادبیات/ زبانهای دیگر: سکوتم را به شما تقدیم میکنم، نوشتۀ ماریو بارگاس یوسا، ترجمۀ سعید متین، نشر برج. کتابرسان، نوشتۀ کارستن هن، ترجمۀ حسین تهرانی، نشر ثالث.
