سه کارگردانی ایرانی در فهرست تازه اسکار حضور دارند

آکادمی اسکار بیش از ۳۰۰ فیلم واجد شرایط را در بخشهای انیمیشن، مستند و بینالمللی معرفی کرد. این در حالی است که در میان ۸۶ فیلم که در این مرحله به عنوان آثار انتخاب شده در رشته اسکار فیلم خارجی رقابت میکنند، آثار سه کارگردان ایرانی که از ایران، فرانسه و کانادا به اسکار معرفی شد در این فهرست دیده میشود اما فیلم «خرگوش سیاه، خرگوش سفید» ساخته شهرام مکری که از تاجیکستان به آکادمی معرفی شده بود در میان فیلمهای این بخش دیده نمیشود و به این ترتیب نماینده تاجیکستان در این مرحله حذف شده است. نمایندگان ۵ کشور دیگر یعنی پاپوا گینهنو: «پاپا بوکا» ساخته بیجوکومار داموداران، سنگال: «دمبا» ساخته مامادو دیا، تایلند: «یک روح مفید» ساخته راچاپوم بونبونچاچوک، کامبوج: «مستاجر» ساخته اینراسوتیپ نت و سوکیو چهآ، قرقیزستان: «سیاه سرخ زرد» ساخته آکتان آریم کوبات در میان ۸۶ فیلم دیده نمیشود.
به این ترتیب فیلم «علت مرگ نامعلوم» به کارگردانی علی زرنگار از ایران، «یک تصادف ساده» به کارگردانی جعفر پناهی از فرانسه و «چیزهایی که میکشی» به کارگردانی علیرضا خاتمی از کانادا به این مرحله راه یافتند. در بخش فیلم بلند بینالمللی ۸۶ اثر واجد شرایط از کشورها یا مناطق مختلف جهان را در حالی انتخاب کرد که ۹۲ فیلم در این بخش ثبت نام کرده بودند. آکادمی، فیلم بلند بینالمللی را یک فیلم بلند (بیش از ۴۰ دقیقه) میداند که خارج از آمریکا تولید شده و بیشتر دیالوگهای آن غیرانگلیسی است. در این بخش اعضای آکادمی تمام شاخهها میتوانند در دور مقدماتی رأی دهند، در صورتی که حداقل شرایط لازم برای تماشای فیلم در این بخش را داشته باشند. فهرست نهایی این بخش شامل ۱۵ عنوان ۱۶ دسامبر اعلام خواهد شد. بخش انیمیشن شامل ۳۵ عنوان واجد شرایط برای بررسی است. اعضای شاخه انیمیشن آکادمی اکنون واجد شرایط رأی دادن برای تعیین ۵ نامزد هستند. از اعضای دیگر خارج از این شاخه نیز دعوت شده تا در صورت داشتن حداقل شرط مشاهده، رأی دهند. فیلم مستند بلند با ۲۰۱ عنوان بیشترین تعداد آثار واجد شرایط را در بین ۳ بخش به خود اختصاص داد. اعضای شاخه مستند برای تعیین فهرست کوتاهی متشکل از ۱۵ فیلم بلند که ۱۶ دسامبر اعلام میشود، رأی خواهند داد. در مرحله بعد این فهرست به ۵ نامزد کاهش مییابد. فهرست امسال مستندهای واجد شرایط شامل آثاری است که به نقل از ورایتی در جوایز انجمن مستندسازان نیز حضور داشتند از جمله «همسایه بینقص» و «آخرالزمان در استوا» از نتفلیکس، «به نور خوب نگاه کن» از اَپل و «اورول: ۲+۲=۵» از کمپانی نئون. دو فیلم مطرح ساخته چهرههای مشهور درباره والدین سرشناسشان نیز در این فهرست دیده میشود: «مادر من جین» از اچبیاو به کارگردانی ماریسکا هارگیتای و «استیلر و میرا: هیچ چیز از بین نمیرود» از اپل به کارگردانی بن استیلر. چندین اثر نیز به آشفتگیهای اخیر خاورمیانه مربوط میشوند از جمله «جنگ پوسترهای اسرائیل-فلسطین در خیابانهای نیویورک» همچنین فیلمهای مستقل «همزیستی؟»، «گرفتن لیات» و «روحت را در دستت بگذار و راه برو» ساخته سپیده فارسی سینماگر ایرانی. مهمترین غایب فهرست امسال: «چشمان غنا»، ساخته بن پرادفوت است که دو بار برنده اسکار شده و همچنان در پی یافتن پخشکننده است. هالیوود ریپورتر تأیید کرده است که تصمیم نهایی این بوده که فیلم برای فصل آینده جوایز، نگه داشته شود. در میان آثار بخش بینالملل ۵ اثر است که در آمریکا توسط نئون توزیع میشوند و همگی شانس نامزدی دارند: «ارزش عاطفی» از نروژ، «مامور مخفی» از برزیل، «هیچ انتخاب دیگری نیست» از کره جنوبی، «سیرات» از اسپانیا و «یک تصادف ساده» از فرانسه. از دیگر فیلمهای ارسالهای قابلتوجه از کشورهای مختلف میتوان به ژاپن با «کوکوهو» (پرفروشترین فیلم غیرانیمیشن تاریخ ژاپن)، عراق با «کیک رئیسجمهور» (برنده دو جایزه کن)، بلژیک با «مادران جوان» (با احتمال اولین نامزدی اسکار برای برادران داردن) و تایوان با «دختر چپدست» (نوشته مشترک با شان بیکر، فیلمساز برنده اسکار «آنورا») اشاره کرد. حداقل سه کشور هم مستندهایی را برای رقابت در بخش فیلم بینالمللی ارسال کردهاند: اوکراین با «۲۰۰۰ متر تا آندرییوکا» (بهکارگردانی مستیسلاو چرنوف برنده اسکار دو سال پیش)، مقدونیه شمالی با «افسانه سیلیان» (از تامارا کوتفسکا، سازنده «سرزمین عسل») و دانمارک با «آقای هیچکس علیه» که درباره دستگاه تبلیغاتی پوتین است. فهرست انیمیشنهای واجد شرایط نیز شامل پرفروشهایی مانند «شیطانکُش: قلعه بیپایان» (پرفروشترین فیلم تاریخ ژاپن و پرفروشترین فیلم بینالمللی تاریخ آمریکا)، «شکارچیان دیو کیپاپ» (پربینندهترین فیلم تاریخ نتفلیکس)، مستقلهای تحسینشده مانند «آرکو» (محصول نئون با تهیهکنندگی ناتالی پورتمن) و آثار بسیار مورد انتظار مانند «زوتوپیا ۲» از دیزنی است. در حالی که دو بخش مستند بلند و فیلم بینالمللی پیش از اعلام نامزدهای نهایی، فهرست کوتاه نامزدهای اولیه را منتشر میکنند، بخش فیلم بلند انیمیشن مستقیما به مرحله اعلام نامزدهای نهایی میرود. رأیگیری برای فهرستهای نامزدهای اولیه از ۸ تا ۱۲ دسامبر ۲۰۲۵ انجام میشود و این فهرستها در ۱۶ دسامبر (۲۵ آذرماه) اعلام خواهند شد. رأیگیری برای نامزدهای نهایی در تمامی بخشها از ۱۲ تا ۱۶ ژانویه ۲۰۲۶ برگزار میشود و اسامی نامزدها ۲۲ ژانویه ۲۰۲۶ (دوم بهمن ماه) اعلام خواهد شد. مراسم نودوهشتمین دوره جوایز سینمایی اسکار در تاریخ ۱۵ مارس (۲۵ اسفند) در لسآنجلس برگزار خواهد شد.

