توسط : بازگشت ژیمناستیک زنان ایران به بازیهای آسیایی پس از چند دهه
هنگامه هادیانی در نخستین حضور یک زن ژیمناست ایرانی پس از انقلاب ۱۳۵۷ در بازیهای آسیایی، در مرحله مقدماتی پرش خرک ناگویا در جایگاه سیزدهم قرار گرفت؛ نتیجهای که در کنار امتیاز ثبتشده، توجهها را به بازگشت ژیمناستیک هنری زنان ایران به یکی از بزرگترین رویدادهای ورزشی قاره آسیا جلب کرد. هادیانی در دو پرش خود امتیازهای ۱۲.۳۳۳ و ۱۱.۹۰۰ را بهدست آورد و در جدول مقدماتی، سیزدهم شد.
او پیش از این مسابقه گفته بود، حضور در یک رقابت بینالمللی برایش یک رویا بوده است؛ بهخصوص مسابقهای که قرار بود، نخستین حضور ورزشکاران ایرانی در آن رشته پس از چند دهه باشد.
هادیانی بعد از مسابقه گفت: «خدا را شکر، مسابقه خوب بود. بههر حال، بهعنوان اولین تجربه، بهنظرم خیلی عالی بود».
او درباره معنای این حضور برای خودش نیز گفت: «همین که در این شرایط و بعد از ۵۰ سال، من بهعنوان اولین دختر ایرانی در مسابقات آسیایی شرکت کردم، بهنظرم خیلی خوب است و باعث افتخار است».
«وقت جا زدن نیست»
برای هادیانی، حضور در ناگویا فقط یک مسابقه ورزشی نبود. او پیش از رقابت گفته بود، سالها رویای رسیدن به یک مسابقه خارجی را داشته و خستگی مسیر برای رسیدن به این نقطه ارزش داشته است.
او درباره همین مسیر گفت: «تا همینجا آمدم و توانستم به این جایگاه برسم و این اتفاق برایم افتاده است. الان دیگر وقت جا زدن نیست؛ یعنی الان داری رویایت را زندگی میکنی».
در مسابقه پرش خرک، هادیانی با ورزشکارانی روبهرو شد که سالها حضور مستمر در رقابتهای بینالمللی داشتهاند. خودش هم از استرس این میدان گفت اما تأکید کرد که برای او اهمیت این حضور بیشتر از فشار مسابقه بوده است: «استرس وجود دارد اما آن افتخار بیشتر است. آن افتخار به هرحال میچربد به استرسی که وجود دارد. من بهترین عملکردم را داشتم و تا جایی که توانستم، بهتر عمل کردم».
بازگشت پس از جمیله سروری
حضور هادیانی در ناگویا، نخستین حضور یک زن ژیمناست ایرانی در بازیهای آسیایی پس از انقلاب ۱۳۵۷ بود. پیش از او، جمیله سروری در المپیک ۱۹۶۴ توکیو برای ایران در رشته ژیمناستیک شرکت کرده بود. فدراسیون ژیمناستیک نیز پیش از اعزام هادیانی اعلام کرده بود که پس از سروری، اعزام یک زن ایرانی در ژیمناستیک هنری به رویدادهای بزرگی مانند بازیهای آسیایی و المپیک انجام نشده بود.
سروری در ۱۹۶۴ یکی از نخستین زنان ورزشکار ایرانی بود که در المپیک حضور پیدا کرد. حضور او در توکیو در دورهای اتفاق افتاد که ورزش زنان ایران در حال گسترش بود؛ اما این مسیر در دهههای بعد ادامه پیدا نکرد.
به این ترتیب، فاصله میان حضور سروری در توکیو و حضور هادیانی در ناگویا، تنها فاصله میان دو نسل از ورزشکاران نیست؛ فاصلهای چند دههای است که ژیمناستیک زنان ایران را از صحنه رقابتهای بزرگ بینالمللی دور نگه داشت.
مشکل پوشش و سالهای غیبت
یکی از مهمترین موانعی که در سالهای گذشته درباره حضور بینالمللی زنان ایرانی در ژیمناستیک مطرح شده، موضوع پوشش ورزشکاران بوده است.
ژیمناستیک هنری برای اجرای حرکات، لباس ورزشی مشخصی دارد و این موضوع در ایران با الزامات پوشش زنان گره خورده است. اختلاف بر سر همین موضوع، باعث شد حضور بینالمللی زنان ایرانی در این رشته برای سالها محدود بماند. تلاش برای پیدا کردن راهی برای حضور زنان با پوشش مورد قبول ایران در سالهای اخیر شدت گرفت. در همین مسیر، فدراسیون ژیمناستیک تلاش کرد با فدراسیون جهانی درباره امکان استفاده از پوشش متفاوت برای ورزشکاران ایرانی به توافق برسد.
این روند البته یکباره به حضور در بازیهای آسیایی منتهی نشد. در سالهای گذشته، رشتههایی مانند آکروژیم و ترامپولین نیز بهعنوان مسیرهایی برای حضور زنان ایرانی در مسابقات خارج از کشور دنبال شدند.
تسنیم پیش از اعزام هادیانی به ناگویا نوشته بود که او پس از جمیله سروری، دومین بانوی ایرانی در ژیمناستیک هنری است که در یک رویداد بزرگ ورزشی مانند بازیهای آسیایی یا المپیک شرکت میکند.
از مسابقات داخلی تا نخستین اعزامها
در تمام این سالها، غیبت زنان ایرانی از رقابتهای بینالمللی بهمعنای کنار گذاشته شدن ژیمناستیک زنان در داخل کشور نبود. مسابقات داخلی در ردههای سنی مختلف برگزار شد و نسلهایی از دختران به این رشته وارد شدند. اما تفاوت مهم این بود که مسیر بسیاری از این ورزشکاران در مرزهای ایران متوقف میشد.
در سالهای اخیر تلاش برای باز کردن این مسیر افزایش یافت. نخستین تیم ترامپولین زنان ایران سال ۱۴۰۴ به یک تورنمنت در روسیه اعزام شد و پس از آن، تیم ژیمناستیک هنری زنان ایران نیز در سال ۱۴۰۵ برای نخستینبار پس از انقلاب در رقابتهای قهرمانی آسیا در چین حضور پیدا کرد.
حضور در قهرمانی آسیا در نهایت به بازیهای آسیایی ناگویا رسید. پس از حضور تیم ژیمناستیک هنری زنان ایران در رقابتهای قهرمانی آسیا، یک سهمیه برای حضور در بازیهای آسیایی به ایران اختصاص یافت و هادیانی توانست این سهمیه را بهدست بیاورد.
یک مسابقه و یک نقطه شروع
هادیانی در ناگویا برای مدال به روی خرک نرفت؛ حضور او در وهله نخست، شکستن یک فاصله چند دههای بود. او در مرحله مقدماتی سیزدهم شد و به فینال این ماده نرسید اما خودِ حضورش در جدول مسابقات، نام ایران را پس از چند دهه به رقابتهای ژیمناستیک زنان بازیهای آسیایی بازگرداند.
نتیجه دو پرش او در منابع خبری با میانگین ۱۲.۳۶۶ اعلام شده است؛ هرچند برخی گزارشهای منتشر شده رقم میانگین را متفاوت ثبت کردهاند. امتیازهای دو اجرای او، یعنی ۱۲.۳۳۳ و ۱۱.۹۰۰، در گزارش رسمی مسابقه و رسانههای داخلی تکرار شده است. اما خود هادیانی، نتیجه را در چارچوب دیگری توضیح میدهد؛ برای او، ارزش مسابقه فقط در رتبه نهایی خلاصه نمیشود. او گفت: «بههر حال مسابقه است؛ هر مسابقهای استرس دارد. تو میخواهی که بهترین خودت باشی».
حالا نام هادیانی در ادامه همان مسیری قرار گرفته که جمیله سروری بیش از ۶ دهه پیش آغاز کرده بود. تفاوت این دو حضور در فاصله زمانی میان آنهاست؛ سروری در توکیو ۱۹۶۴ و هادیانی در ناگویای ۲۰۲۶.
