ایران اتهامات را مغرضانه و بیاساس دانست
گروه بینالملل: صبح یکشنبه، ماجرای فیرفورد وارد مرحلهای تازه شد؛ این بار نه با پرواز بمبافکنهای آمریکایی یا هشدارهای تهران بلکه با حضور نیروهای ضدتروریسم بریتانیا. حدود ساعت ۱۲:۴۵ بامداد ۲۷ سپتامبر، پلیس گزارشی درباره سه خودروی مشکوک در نزدیکی پایگاه هوایی سلطنتی فیرفورد دریافت کرد. یک شهروند محلی، خودروها را در حوالی روستای «ولفورد» دیده و موضوع را به پلیس اطلاع داده بود. نیروهای مسلح پلیس به سرعت در محل حاضر شدند و پنج مرد را بازداشت کردند. ماجرا خیلی زود ابعاد امنیتی گستردهتری پیدا کرد. نیروهای خنثیسازی بمب ارتش بریتانیا به منطقه اعزام شدند و سه ون سفیدرنگ را با استفاده از رباتهای ویژه بررسی کردند. پلیس ابتدا بازداشتشدگان را به ظن ارتکاب جرایم مرتبط با مواد منفجره تحت بازجویی قرار داد سپس اتهام «آمادهسازی برای انجام یک اقدام تروریستی» نیز مطرح شد. حدود ۸۵ خانه در منطقه تخلیه و محدودهای امنیتی ایجاد شد و ساکنان ولفورد برای مدتی خانههای خود را ترک کردند. براساس اعلام پلیس هر پنج نفر شهروند بریتانیا و ساکن منطقه لندن هستند و در دهه سوم زندگی خود قرار دارند. با وجود این، پلیس هنوز درباره انگیزه آنها یا اقدام احتمالی که در حال طراحی بودهاند، نتیجهای اعلام نکرده است.
سایه ایران روی پرونده
موقعیت فیرفورد باعث شد خیلی زود پرسش دیگری مطرح شود: آیا این حادثه ارتباطی با ایران دارد؟ این پایگاه طی ماههای گذشته به یکی از مراکز مهم استقرار و عملیات بمبافکنهای آمریکایی در ارتباط با جنگ ایران تبدیل شده است. تهران نیز پیشتر هشدار داده بود، پایگاههایی که برای عملیات علیه ایران مورد استفاده قرار میگیرند، میتوانند هدف قرار گیرند. همین سابقه موجب شد، احتمال ارتباط این حادثه با تنش میان ایران و غرب در گزارشهای رسانهای بریتانیا مطرح شود.
با این حال این احتمال هنوز اثبات نشده است. مقامهای بریتانیایی تاکنون هیچ ارتباطی میان پنج بازداشت شده و ایران اعلام نکردهاند و انگیزه افراد نیز همچنان در دست بررسی است. بنابراین میان «بررسی احتمال ارتباط با ایران» و «اثبات ارتباط» فاصله قابلتوجهی وجود دارد.
واکنش سفارت ایران
در همین شرایط، سفارت جمهوری اسلامی ایران در لندن به گزارشها درباره احتمال ارتباط تهران با حادثه فیرفورد واکنش نشان داد. سفارت روز دوشنبه گمانهزنیهایی که بازداشت پنج نفر را به ایران مرتبط میکنند، رد کرد و این ادعاها را «بیاساس و مغرضانه» خواند. سفارت همچنین اعلام کرد که بهطور قاطع هرگونه تلاش برای مرتبط کردن ایران با این بازداشتها را رد و محکوم میکند و نسبت به آنچه «تبلیغات ایرانهراسانه» در بریتانیا خوانده، هشدار داد. این موضع در شرایطی مطرح شده که تحقیقات پلیس بریتانیا همچنان ادامه دارد و تاکنون نتیجهای درباره دخالت یا ارتباط یک دولت خارجی با این پرونده اعلام نشده است.
از باند پرواز تا نقطه تنش
اهمیت ماجرا اما تنها به پنج بازداشت شده، محدود نمیشود. فیرفورد در سالهای گذشته یکی از مهمترین پایگاههای بریتانیا برای میزبانی بمبافزارهای راهبردی آمریکا بوده و باند طولانی آن امکان استقرار هواپیماهای سنگینی مانند B-1 و B-52 را فراهم میکند. در جریان جنگ ایران و آمریکا نیز حضور بمبافزارهای آمریکایی در این پایگاه، اهمیت آن را دوچندان کرد.
به این ترتیب فیرفورد اکنون در نقطه تلاقی سه مسئله قرار گرفته است: همکاری نظامی لندن و واشنگتن، هشدارهای تهران درباره استفاده از پایگاههای خارجی در جنگ و نگرانیهای امنیتی بریتانیا. سفارت آمریکا در لندن پس از این اتفاق به شهروندان آمریکایی درباره افزایش احتمالی خطر برای مراکز و تجمعات مرتبط با آمریکا هشدار داد. فعلاً ارتباط میان بازداشتشدگان و ایران ثابت نشده و سفارت جمهوری اسلامی نیز آن را به صراحت رد کرده است. اما همین که یک حادثه امنیتی در نزدیکی پایگاهی رخ داده که در ماههای اخیر درگیر عملیات مرتبط با جنگ ایران بوده، نشان میدهد که تبعات این جنگ دیگر صرفاً در میدانهای خاورمیانه باقی نمانده و دامنه آن تا یکی از حساسترین تأسیسات نظامی بریتانیا کشیده شده است.

