ساختمان آرامکو آسیب دید و کارکنان دورکار شدند
گروه بینالملل: ساختمان مرکزی شرکت آرامکو در شهر ظهران در شرق عربستان سعودی در پی حمله روز سهشنبه بهشدت آسیب دیده است. به گفته این منابع، آتشسوزی ناشی از حمله، چندین طبقه ساختمان را دربر گرفته است.
این گزارش درحالی منتشر شده که وزارت انرژی عربستان صبح چهارشنبه از وقوع آتشسوزی محدودی در یکی از ساختمانهای اداری آرامکو خبر داده و اعلام کرده بود که این حادثه، تلفات جانی نداشته است. نیروهای مسلح یمن نیز پیشتر اعلام کرده بودند که در عملیاتی با استفاده از موشکهای بالستیک و کروز و پهپادها، شرکت آرامکو در ظهران، فرودگاه بینالمللی ملک خالد و پالایشگاه آرامکو در ریاض را هدف قرار دادهاند. این نیروها اعلام کردند، حملات با دقت به اهداف اصابت کرده و موجب خسارت و آتشسوزی شده است. نیروهای مسلح یمن همچنین به کارکنان و شهروندان حاضر در نزدیکی تأسیسات نفتی آرامکو هشدار داده و از آنها خواسته بودند این مناطق را ترک کنند. در همین حال مقامات سعودی دستور تخلیه فوری ساختمان مرکزی شرکت آرامکو در ظهران را صادر کردند. مدیریت شرکت آرامکو دستورهای فوری برای همه کارمندان صادر کرده تا بهصورت دورکاری از خانه کار کنند.
در این شرایط، ترامپ نیز مدعی شد که حوثیها به دستور ایران و با هدف بالا بردن قیمت نفت پیش از انتخابات میاندورهای کنگره آمریکا به تأسیسات نفتی «آرامکو» در عربستان سعودی حمله کردند. رئیسجمهور آمریکا میگوید که ممکن است از ترکیه بخواهد در جنگ یمن دخالت کند.
اما در شرایطی که حملات موشکی و پهپادی، فرودگاهها و زیرساختهای اقتصادی عربستان را تهدید میکنند، ریاض با مسئلهای فراتر از مقابله نظامی با انصارالله روبهروست: چگونه میتوان امنیت سرمایهگذاری، ثبات بازار انرژی و اعتبار سیاسی کشوری را حفظ کرد که میخواهد به قطب اقتصادی منطقه تبدیل شود؟
اهمیت حمله به آرامکو در این است که این شرکت صرفاً یک بنگاه نفتی نیست بلکه یکی از ستونهای اصلی اقتصاد عربستان و برنامههای توسعهای محمد بنسلمان بهشمار میرود. هرگونه تهدید علیه مراکز عملیاتی، تأسیسات تولیدی یا مسیرهای صادراتی آن میتواند هزینههای بیمه، حفاظت و حملونقل را افزایش دهد و بر ارزیابی سرمایهگذاران از ریسک فعالیت در این کشور اثر بگذارد. با این حال آسیب دیدن ساختمان اداری آرامکو بهخودیخود بهمعنای توقف تولید یا صادرات نفت نیست و تاکنون نباید میان خسارت ساختمانی و اختلال در عرضه انرژی یکسانانگاری کرد.
بحرانی از جنس اقتصاد
راهبرد اقتصادی عربستان بر کاهش وابستگی به نفت، جذب سرمایه خارجی، توسعه گردشگری و تبدیل این کشور به مقصدی برای کسبوکارهای بینالمللی استوار است. تحقق این اهداف به محیطی قابل پیشبینی و امن نیاز دارد. تکرار حملات به ریاض، فرودگاهها و مراکز نفتی میتواند این تصویر را تضعیف کند؛ بهویژه اگر شرکتهای خارجی برای حفاظت از کارکنان خود به دورکاری، انتقال فعالیتها یا بازنگری در برنامههای سرمایهگذاری روی آورند. پیامد اقتصادی جنگ تنها به احتمال کاهش تولید نفت محدود نیست. افزایش هزینههای امنیتی، اختلال در حملونقل هوایی، بالا رفتن حق بیمه محمولهها و دشوارتر شدن فعالیت شرکتهای خارجی، هزینههایی هستند که حتی بدون آسیب جدی به تأسیسات تولیدی بر اقتصاد تحمیل میشوند. اگر تهدیدها به مسیرهای دریایی دریای سرخ و تنگه بابالمندب نیز گسترش یابد، تجارت منطقهای و انتقال کالا از یکی از گذرگاههای مهم جهان با مخاطرات بیشتری روبهرو خواهد شد. از سوی دیگر، ریاض نمیتواند بهسادگی از پاسخ نظامی صرفنظر کند؛ زیرا این اقدام ممکن است بهعنوان ناتوانی در حفاظت از زیرساختهای حیاتی تعبیر شود. با این حال تشدید حملات هوایی به یمن نیز میتواند چرخه انتقام را طولانیتر کند. در نتیجه، مسئله عربستان تنها شکست دادن انصارالله نیست بلکه یافتن راهی برای جلوگیری از تبدیل جنگ به بحرانی فرسایشی است که منابع مالی و ظرفیت سیاسی کشور را تحت فشار قرار دهد.
حمله به آرامکو را باید هشداری درباره پیوند امنیت منطقهای و ثبات اقتصادی دانست. اگر حملات ادامه یابد عربستان با افزایش هزینههای دفاعی، آسیب به اعتماد سرمایهگذاران و دشوارتر شدن اجرای برنامههای توسعه مواجه خواهد شد؛ درحالی که مردم یمن نیز بهای انسانی و اقتصادی سنگینتری میپردازند. بدون توافقی که به حملات متقابل پایان دهد نه امنیت زیرساختهای نفتی تضمین میشود و نه چشمانداز بازسازی و ثبات در یمن روشن خواهد شد.

