توسط : لیندسی گراهام، سناتور ضدایرانی ایالات متحده آمریکا بهصورت ناگهانی درگذشت
مرگ ناگهانی لیندسی گراهام، سناتور آمریکایی در شامگاه شنبه در ۷۱ سالگی، شوک بزرگی به کنگره آمریکا وارد کرد. چندین رسانه آمریکایی، ازجمله واشنگتنپست، گزارش دادند که نیروهای اورژانس شنبهشب پس از دریافت گزارشی مبنی بر درد شدید در قفسه سینه به محل اقامت او در واشنگتن اعزام شدند. براساس این گزارشها، گراهام اندکی بعد دچار ایست قلبی شد و جان خود را از دست داد. انتشار خبر درگذشت غیرمنتظره این سناتور باسابقه، نمایندگان و سناتورهای آمریکایی را در ساعات اولیه در بهت و اندوه فرو برد و موجی از واکنشها را در فضای سیاسی ایالات متحده برانگیخت. او بیش از دو دهه یکی از شناخته شدهترین و اثرگذارترین چهرههای حزب جمهوریخواه در سنای آمریکا بود؛ سیاستمداری که از سال ۲۰۰۳ نمایندگی ایالت کارولینای جنوبی را برعهده داشت و نامش با پروندههای مهم سیاست خارجی، امنیت ملی، بودجه و مهاجرت گره خورده بود.
او پیش از ورود به سیاست، وکیل نظامی نیروی هوایی آمریکا بود و پس از سالها خدمت با درجه سرهنگی از نیروهای ذخیره بازنشسته شد. گراهام بین سالهای ۲۰۱۹ تا ۲۰۲۱ نیز ریاست کمیته قضایی سنا را برعهده داشت و بعدها به یکی از بانفوذترین سناتورهای جمهوریخواه تبدیل شد. او در انتخابات مقدماتی سال ۲۰۱۶ برای کسب نامزدی حزب جمهوریخواه وارد رقابت شد اما پیش از آغاز رأیگیریها، کنارهگیری کرد. هرچند در ابتدای ظهور دونالد ترامپ از منتقدان سرسخت او به شمار میرفت اما از سال ۲۰۱۷ مسیر سیاسیاش تغییر کرد و به یکی از نزدیکترین متحدان رئیسجمهور آمریکا تبدیل شد؛ تا جایی که در بسیاری از مهمترین تصمیمات سیاست خارجی و داخلی از کاخ سفید حمایت میکرد.
چهرهای تندرو در سیاست خارجی
نام گراهام طی سالهای اخیر بیش از هر چیز با مواضع سختگیرانهاش علیه جمهوری اسلامی ایران شناخته میشد. او بارها ایران را مهمترین تهدید امنیتی آمریکا و متحدانش در غرب آسیا خواند و از اعمال فشارهای سیاسی، اقتصادی و حتی نظامی علیه تهران حمایت کرد. این سناتور جمهوریخواه، بارها اعتراضات داخلی ایران را «فرصتی تاریخی» برای تغییر نظام جمهوری اسلامی توصیف کرده و خواستار حمایت گستردهتر واشنگتن از مخالفان جمهوری اسلامی شده بود. او همچنین در یکی از جنجالیترین مواضع خود، پیشنهاد کرده بود که آمریکا یا از حمله اسرائیل به تأسیسات هستهای ایران حمایت کند یا تهران را به اجرای «مدل لیبی» و برچیدن کامل برنامه هستهای وادار کند. گراهام در قبال روسیه نیز از مواضعی سخت دفاع میکرد. تنها یک روز پیش از درگذشتش به اوکراین سفر کرده بود و از تصویب بسته جدید تحریمها علیه مسکو حمایت کرده بود.
شوک در کنگره
مرگ ناگهانی این سناتور باسابقه، فضای کنگره آمریکا را در بهت فرو برد. نمایندگان و سناتورها در نخستین ساعات پس از اعلام خبر از فقدان یکی از تأثیرگذارترین چهرههای جمهوریخواه، ابراز شگفتی و اندوه کردند. اما اهمیت این اتفاق تنها به از دست رفتن یک سیاستمدار محدود نمیشود. درگذشت گراهام، کرسی ریاست کمیته بودجه سنا را نیز خالی کرده است؛ کمیتهای که طی سالهای اخیر به یکی از مهمترین مراکز تصمیمگیری در واشنگتن تبدیل شده و بسیاری از برنامههای دولت دونالد ترامپ از مسیر آن به قانون تبدیل شدهاند.
قلب قانونگذاری جمهوریخواهان
اگرچه عنوان «کمیته بودجه» ممکن است صرفاً یک نهاد مالی را تداعی کند اما این کمیته در عمل یکی از قدرتمندترین ابزارهای قانونگذاری در سنای آمریکاست. لوایح بودجهای برخلاف بسیاری از طرحهای دیگر برای تصویب تنها به اکثریت ساده نیاز دارند و از همینرو جمهوریخواهان در دوره دوم ریاستجمهوری ترامپ، بارها از سازوکار «مصالحه بودجهای» برای پیشبرد برنامههای خود استفاده کردهاند. در همین چارچوب، صدها میلیارد دلار از هزینههای دولت فدرال کاهش یافت و همزمان ۷۰ میلیارد دلار بودجه اضافی به اداره مهاجرت و گمرک آمریکا و گشت مرزی اختصاص داده شد. ترامپ همچنین اخیراً از جمهوریخواهان خواسته است با استفاده از همین مسیر، بستهای ۳۵۰ میلیارد دلاری برای تقویت بودجه پنتاگون را نیز به تصویب برسانند.
میراث قانونگذاری
گراهام پیش از درگذشت خود، هدایت دو طرح بزرگ جمهوریخواهان را بر عهده داشت. نخست، قانون گسترده مالیاتی و بودجهای موسوم به «قانون کاهش مالیات برای خانوادههای کارگر» که اصلاحات عمیقی در حوزههای درمان، کمکهای غذایی و وامهای دانشجویی ایجاد کرد؛ هرچند دموکراتها آن را «لایحه بزرگ و زشت» مینامیدند. دومین دستاورد او، تصویب «قانون آمریکای امن» بود؛ قانونی که ۷۰ میلیارد دلار بودجه جدید در اختیار نهادهای مسئول اجرای قوانین مهاجرت قرار داد. این قانون با وجود مخالفت و تحریم رأیگیری از سوی دموکراتها در نهایت به تصویب رسید.
گراهام در دفاع از این قانون، دموکراتها را متهم کرده بود که حاضر نیستند حتی یک دلار به امنیت مرزها اختصاص دهند و همین مسئله جمهوریخواهان را ناچار کرده از مسیرهای استثنایی قانونگذاری استفاده کنند.
رقابت بر سر جانشینی
اکنون با خالی شدن کرسی ریاست کمیته بودجه، رقابت تازهای در حزب جمهوریخواه آغاز شده است. مایک کرپو، چاک گرسلی و راجر مارشال از مهمترین گزینههای مطرح برای جانشینی او هستند؛ هرچند سایر اعضای جمهوریخواه این کمیته نیز میتوانند در معادلات آینده نقش داشته باشند. جانشین گراهام نهتنها ریاست یک کمیته مهم را برعهده خواهد گرفت بلکه در تعیین سرنوشت مهمترین لوایح اقتصادی، دفاعی و مهاجرتی دولت ترامپ نیز نقشی تعیینکننده خواهد داشت.
ادعایی بدون سند
همزمان با انتشار خبر درگذشت گراهام، لارا لومر، فعال رسانهای نزدیک به ترامپ با انتشار پیامی در شبکه اجتماعی ایکس مدعی شد که احتمال مسموم شدن این سناتور باید بررسی شود و از روسیه و ایران نام برد. با این حال تاکنون هیچ مقام رسمی یا نهاد مسئول چنین ادعاهایی را تأیید نکرده و هیچ مدرکی برای اثبات این گمانهزنیها منتشر نشده است.
واکنش متحدان
درگذشت گراهام با واکنش گسترده متحدان سیاسی او همراه شد. دونالد ترامپ، او را «میهنپرستی واقعی» و یکی از بزرگترین سناتورهای آمریکا توصیف کرد و گفت جای خالی او بهشدت احساس خواهد شد. در اسرائیل نیز بنیامین نتانیاهو اعلام کرد که این رژیم «یکی از بزرگترین دوستان خود» را از دست داده است. ایتامار بنگویر نیز از گراهام بهعنوان سیاستمداری یاد کرد که همواره در کنار اسرائیل ایستاد. همزمان رسانههای اسرائیلی گزارش دادند که نتانیاهو در حال بررسی سفر به آمریکا برای شرکت در مراسم خاکسپاری این سناتور است؛ سفری که میتواند با دیدار دوباره او و دونالد ترامپ نیز همراه باشد.
مرگ لیندسی گراهام، پایان زندگی یکی از تأثیرگذارترین جمهوریخواهان معاصر است اما آثار سیاسی آن تازه آغاز شده است؛ از رقابت بر سر جانشینی او در سنا گرفته تا سرنوشت لوایح کلیدی دولت ترامپ همه نشان میدهد، واشنگتن یکی از مهمترین مهرههای خود را از دست داده است.
