توسط : محمدجواد ظریف در حاشیه رونمایی از ۳ کتاب تازه‌اش مطرح کرد: هفته گذشته همزمان؛ سلطنت‌طلبان در آمریکا و تندروها در مقابل دفترم در تهران، کارزار و تجمع داشتند
گروه سیاسی: محمدجواد ظریف، وزیر پیشین امور خارجه و بنیان‌گذار اندیشکده پایاب با روایت دو برخورد متضاد با خود در آمریکا و تهران به نقد مسئله «ناترازی شناختی» پرداخت که به باور او، نه‌تنها در داخل کشور بلکه در سیاست خارجی آمریکا نیز به خطای محاسباتی و حمله نظامی به ایران منجر شده است.
ظریف گفت: «دوشنبه گذشته با صحنه‌ای سوررئال مواجه شدم. گروهی از بنیاد دفاع از دموکراسی‌ها (FDD) و سلطنت‌طلبان به سرکردگی آقای سعید قاسمی‌نژاد، کارزاری به راه انداختند که چرا آمازون کتاب من را عرضه کرده است. مضمون کارزار این بود که چرا کتاب یک «مزدور سپاه پاسداران» را منتشر می‌کنید؟ همان روز در تهران هم گروهی مقابل دفتر من تجمع کرده بودند و می‌پرسیدند چرا این «مزدور آمریکا» اینجا کار می‌کند و محاکمه نمی‌شود».
این سخنان در حاشیه رونمایی از سه کتاب تازه او با عناوین «چالش شناخت و ادراک در سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران»، «دیپلماسی ایرانی در جهان پساقطبی» و «جهان پیشرو؛ گفتارهایی پیرامون نظام جهانی» مطرح شد. با این حال محور سخنان ظریف از معرفی کتاب‌ها فراتر رفت و به محدودیت‌هایی رسید که به گفته او، فعالیت‌های فکری و رسانه‌ای‌اش را تحت‌تأثیر قرار داده‌اند.
ظریف با اشاره به تحریم خود از سوی وزارت خزانه‌داری آمریکا گفت، واشنگتن دلیل این اقدام را حمایت او از رهبر شهید و نیروی قدس و ایفای نقش به‌عنوان صدای ایران در خارج از کشور اعلام کرده است. او همچنین با اشاره به تأثیر تحریم‌ها بر انتشار آثارش و چاپ آنها در بیروت، گفت که در غرب، ناشران حاضر نیستند، مطالب او را منتشر کنند.
ظریف در ادامه به بازتاب گزینشی سخنرانی دو سال پیش خود نیز اشاره کرد و گفت، بخش کوتاهی از آن را تقطیع کرده‌اند؛ درحالی که به گفته او سخنرانی‌اش در حمایت از رهبر شهید و نیروهای مسلح بوده است. ظریف اما در واکنش به این فشارها، بیتی از حافظ را خواند: «وفا کنیم و ملامت کشیم و خوش باشیم / که در طریقت ما کافری‌ست رنجیدن».
با این حال، ظریف بحث را به تجربه شخصی خود محدود نکرد و از آن به موضوع محوری سخنانش، یعنی «ناترازی شناختی»، رسید. او با اشاره به ناترازی‌های اقتصادی و زیرساختی کشور از جمله در حوزه برق، گاز، انرژی، ارز و تجارت، گفت نوعی ناترازی در شناخت واقعیت‌های سیاسی و اجتماعی نیز وجود دارد که در داخل و خارج از ایران، زمینه‌ساز تنش و سوءتفاهم شده است. ظریف در توضیح این مسئله با اشاره به حملات نظامی به ایران تأکید کرد که آمریکا در ارزیابی توان و واکنش جامعه ایران دچار خطای محاسباتی شده است. وزیر امور خارجه پیشین، خروج آمریکا از برجام و تهاجم نظامی اخیر به ایران را نیز ناشی از همین خطای ادراکی دانست و گفت حتی امضای یادداشت تفاهم پس از درگیری‌ها نشان داد، تصمیم‌گیران آمریکایی به‌تدریج متوجه هزینه‌های محاسبات اشتباه خود شده‌اند.
ظریف در پایان با اشاره به جمله معروف اساسنامه یونسکو مبنی بر اینکه «جنگ‌ها در اذهان انسان‌ها آغاز می‌شوند»، تأکید کرد: «برای ساختن آینده‌ای بهتر باید شنیدن را تمرین کنیم، از دوگانه‌های نادرست فاصله بگیریم، منافع ملی را جامع و چندبعدی ببینیم و به جای گرفتار شدن در گذشته از تجربه‌های تاریخی برای شناخت بهتر فرصت‌های پیش رو استفاده کنیم».
