روایت رودریگز از ماجرای تماسهای محرمانه قطر، ترامپ و روبیو پس از سقوط رئیسجمهور سابق ونزوئلا
گروه بینالملل: مجله تایم در گفتوگو با دلسی رودریگز، رئیسجمهور ونزوئلا، تصویری متفاوت از یکی از شناختهشدهترین چهرههای حکومت ونزوئلا ارائه میدهد؛ سیاستمداری که اکنون میان میراث چاویسم و واقعیتهای اقتصادی کشور، تعادل برقرار میکند. در بخشهایی از این مصاحبه آمده است: رودریگز درحالی که در اتاقی با دیوارهای مرمرین و تزئینات طلایی نشسته است با لحنی آرام و سنجیده، زنجیره حوادثی که او را به قدرت رساند، روایت میکند. او میگوید، دوم ژانویه با نیکلاس مادورو دیدار کرد تا درباره برنامههای اقتصادی ونزوئلا و محاصره دریاییای که آمریکا از دسامبر اعمال کرده بود، گفتوگو کنند. پس از آن به جزیره مارگاریتا، در سواحل دریای کارائیب، رفت؛ جایی که برادر و برادرزادههایش در حال گذراندن تعطیلات بودند. حدود ساعت ۱۱ شب به آنجا رسید؛ تنها چند ساعت پیش از آنکه تماسهای اضطراری آغاز شود. اوایل بامداد، یگانهای نظامی آمریکا به محل اقامت مادورو در داخل مجتمع نظامی «فورت تیونا» نفوذ کردند. آنها مادورو را درحالی که لباس خواب به تن داشت، بازداشت کردند و او و همسرش را به سرعت از کشور خارج کردند. رودریگز میگوید: «در ابتدا لحظات بسیار دشواری را پشت سر گذاشتیم چون تصور میکردیم رئیسجمهور و بانوی اول کشته شدهاند. اما بعد فهمیدیم که آنها را به ایالات متحده منتقل کردهاند و همین موضوع، شرایط را کاملاً تغییر داد». به گفته مقامهای وزارت خارجه آمریکا، دولت ترامپ حتی از ترکیه خواست به مادورو پناهندگی بدهد مشروط بر اینکه او بهصورت مسالمتآمیز، قدرت را ترک کند اما مادورو این پیشنهاد را رد کرد. یکی از نخستین تماسهای رودریگز با شخصی غیرمنتظره بود؛ شیخ تمیم بنحمد آلثانی، امیر قطر، که طی سالهای گذشته با او رابطهای نزدیک برقرار کرده بود. او نقل میکند که امیر قطر به او گفت: «حالا مسئولیت بر دوش توست. تو مسئول حفظ ونزوئلا هستی». به گفته رودریگز و مقامهای آمریکایی، مقامهای قطری همان روز سوم ژانویه، تماس تلفنی میان او و مارکو روبیو را هماهنگ کردند. نخستین سوال رودریگز این بود: «آیا مادورو زنده است؟» روبیو به او اطمینان داد که مادورو زنده است و برای اثبات این موضوع مقامهای آمریکایی، تصاویری از او که با لباس زندان داخل بالگرد و در مسیر نیویورک بود را ارسال کردند. سپس وزیر امور خارجه آمریکا پیام داد: یا ونزوئلا خواستههای واشنگتن را میپذیرد یا باید منتظر ادامه فشارهای نظامی باشد. رودریگز با این شرایط موافقت کرد. یکی از دستیارانش میگوید، او هیچ گزینه عملی دیگری پیش روی خود نمیدید. خود رودریگز نیز میگوید: «اگر کاملاً صادق باشم هرگز تصور نمیکردیم، پایتخت کشور هدف حمله قرار گیرد؛ چه برسد به اینکه چنین اتفاقی برای رئیسجمهور و بانوی اول رخ دهد». او صبح روز بعد برای نخستینبار با دونالد ترامپ گفتوگو کرد. رودریگز میگوید: «درباره نحوه برقراری روابط دیپلماتیک میان ونزوئلا و ایالات متحده و حوزههایی که میتوانست مبنای همکاری مشترک باشد، گفتوگو کردیم». ترامپ به ذخایر عظیم نفت ونزوئلا علاقه داشت و معتقد بود که دسترسی به این منابع میتواند، عرضه جهانی نفت را افزایش دهد، قیمت انرژی را کاهش دهد و پیش از انتخابات میاندورهای به اقتصاد آمریکا کمک کند. با این حال، او اجرای جزئیات توافق را به مارکو روبیو سپرد؛ سیاستمداری که سالها بر تغییر حکومتهای چپگرا در آمریکای لاتین تأکید کرده بود و اکنون فرصت مناسبی برای تحقق این هدف در اختیار داشت. براساس توافق، درآمد حاصل از بخش عمده صادرات نفت ونزوئلا ابتدا در اختیار آمریکا قرار میگرفت سپس از طریق نظام بانکی ونزوئلا، براساس شرایط توافقشده، به این کشور بازگردانده میشد. به این ترتیب آمریکا بر نحوه هزینهکرد درآمدهای نفتی نظارت و فساد را محدود میکرد و نفوذ رقبایی مانند چین و روسیه را کاهش میداد. در مقابل، رودریگز در مقام ریاستجمهوری باقی میماند و از مزایای ورود سرمایهگذاریهای آمریکایی و احیای اقتصاد بهرهمند میشد. از نگاه دولت ترامپ، این یک معامله روشن بود: ثبات سیاسی در برابر نظارت اقتصادی، دسترسی به منابع انرژی و تغییر جهت راهبردی یکی از غنیترین کشورهای جهان از نظر منابع طبیعی. چند هفته بعد رودریگز تماسی غیرمنتظره از روبیو دریافت کرد. روبیو گفت: «میخواهم شما را به کسی وصل کنم که میخواهد سلام کند». آن شخص دونالد ترامپ بود. به گفته رودریگز، ترامپ از همکاری او پس از بازداشت مادورو ابراز رضایت کرد و بهعنوان نشانه حسننیت، اعلام کرد که آمریکا پروازهای تجاری به ونزوئلا را از سر خواهد گرفت.
در نهایت رودریگز در این مصاحبه یک ساعته تأکید میکند که قصد واگذاری حاکمیت ملی ونزوئلا را ندارد بلکه میخواهد، اقتصاد کشور را به سود مردم باز کند.
