توسط : حوثیهای یمن شهر ساحلی ذوباب و جزیره میون در میانه تنگه بابالمندب را تصرف کردند و در یکقدمی بستن این تنگه هستند. جهان با نگرانی این تحولات را دنبال میکند
تحولات یمن بار دیگر معادلات امنیتی منطقه را وارد مرحلهای تازه کرده است. پیشروی نیروهای انصارالله در جنوبغربی یمن و گزارشها درباره سقوط شهر ساحلی ذوباب و جزیره میون، اهمیت این تحولات را از مرزهای یمن فراتر برده و نگاهها را به یکی از مهمترین گلوگاههای تجارت و انرژی جهان، یعنی تنگه بابالمندب، دوخته است. اگر کنترل انصارالله بر این مناطق تثبیت شود عملاً بخش مهمی از این تنگه در اختیار این گروه قرار خواهد گرفت؛ تحولی که میتواند، فشار بر عربستان سعودی را افزایش دهد و همزمان بازار جهانی انرژی را با نگرانی تازهای روبهرو کند.
جزیره میون، که با نام بریم نیز شناخته میشود، درست در میانه بابالمندب قرار دارد و این تنگه را به دو آبراه تقسیم میکند. در کنار این جزیره، گزارشهایی درباره تسلط انصارالله بر ذوباب در غرب استان تعز منتشر شده است؛ منطقهای ساحلی که دروازه مهمی به بابالمندب محسوب میشود. همزمان بندر مخا نیز طی روزهای اخیر بهدست نیروهای انصارالله افتاده است. مجموعه این تحولات موقعیت جغرافیایی انصارالله را در یکی از حساسترین نقاط دریایی منطقه تقویت کرده است.
اهمیت بابالمندب تنها به موقعیت نظامی آن محدود نمیشود. این تنگه یکی از مسیرهای اصلی انتقال کالا و انرژی میان دریای سرخ و اقیانوس هند است و برای صادرات نفت عربستان سعودی نیز اهمیت حیاتی دارد. حالا افزایش حملات به نفتکشها در تنگه هرمز طی هفته گذشته، همزمان با تشدید تحولات در بابالمندب، نگرانیهای بازار انرژی را بیشتر کرده است. نشانه این نگرانیها را میتوان در بازار سوخت آمریکا نیز دید؛ جایی که بهای گازوئیل برای نخستینبار به ۶ دلار در هر گالن رسیده است.
در سوی دیگر، عربستان سعودی تلاش کرده با حملات هوایی، روند پیشروی انصارالله را متوقف کند. رسانههای وابسته به حوثیها دیروز از دهها حمله هوایی عربستان به مناطق مختلف یمن خبر دادند و اعلام کردند که فرودگاه مخا در تازهترین حملات دو بار هدف قرار گرفته است. اما آنچه بیش از حملات هوایی توجهها را به خود جلب کرده، تلاش ریاض برای وارد کردن مستقیم آمریکا به میدان است.
به گزارش اکسیوس، محمد بنسلمان، ولیعهد عربستان، روز پنجشنبه دو بار با دونالد ترامپ تماس گرفته و از رئیسجمهور آمریکا خواسته است علیه حوثیها وارد عمل شود. با این حال ترامپ با این درخواست موافقت نکرده و مقامهای آمریکایی نیز تأکید کردهاند که دولت این کشور در شرایط فعلی برنامهای برای مداخله مستقیم علیه انصارالله ندارد. این موضع واشنگتن میتواند برای ریاض یک پیام روشن داشته باشد: عربستان باید در مرحله فعلی، بخش اصلی هزینه مقابله با پیشروی نیروهای یمنی را به تنهایی پرداخت کند.
در تهران نیز وزارت امور خارجه ایران، تحولات یمن را بخشی جدا از بحرانهای بیش از یک دهه گذشته این کشور نمیداند. جمهوری اسلامی در بیانیه خود تأکید کرده که مردم یمن حق دارند بدون فشار، ارعاب و محاصره زندگی کنند و حاکمیت ملی و تمامیت ارضی این کشور باید محترم شمرده شود. تهران همچنین ادامه محاصره و «یارکشی نظامی» را راهحل بحران یمن ندانسته و خواستار از سرگیری فوری گفتوگوها براساس نقشه راه توافقشده، گردیده است. ایران همچنین اعلام کرده که آماده انجام «مساعی جمیله» برای کمک به این روند است.
در مقابل، حزام الاسد، عضو دفتر سیاسی انصارالله، در گفتوگو با العربی الجدید تلاش کرده، نگرانیها درباره پیامدهای اقتصادی کنترل بابالمندب را کاهش دهد. او گفته است که آزادی کشتیرانی و جابهجایی تجاری در دریای سرخ و بابالمندب امن خواهد بود و انصارالله پس از کنترل این تنگه، برنامهای برای دریافت عوارض عبور از آن ندارد. با این حال روشن است که هرگونه تغییر پایدار در موازنه نظامی بابالمندب میتواند برای شرکتهای کشتیرانی و بازار بیمه و انرژی، پیامدهایی فراتر از اعلام مواضع سیاسی داشته باشد.
پیشرویهای اخیر انصارالله البته تنها حاصل فشار از دریا نیست. یکی از محورهای مهم عملیات این نیروها، هدف قرار دادن انبارهای مهمات نیروهای وابسته به عربستان بوده است؛ اقدامی که بنا بر گزارشهای یمنی، در برخی جبههها به کمبود سلاح منجر شده است. عربستان برای جبران این کمبود، سه کشتی حامل سلاح را به سمت بندر مخا اعزام کرد اما هر سه کشتی پس از رسیدن به بندر هدف قرار گرفتند. حمله به کامیونها در مناطق الودیعه و العبر نیز در همین چارچوب ارزیابی شده است.
ریاض در روزهای اخیر تلاش کرده با افزایش حملات هوایی و فعال کردن جبهههای زمینی مختلف، تمرکز نیروهای انصارالله را برهم بزند. مناطقی مانند بیضا، ضالع و جوف ازجمله محورهایی هستند که برای افزایش فشار بر نیروهای یمنی مورد توجه قرار گرفتهاند. اما روایت نیروهای یمنی این است که عربستان پیش از این نیز ۵۲ محور را علیه آنها فعال کرده بود؛ اقدامی که نهتنها مانع پیشروی انصارالله نشد بلکه در نهایت به گسترش مناطق تحت کنترل این نیروها انجامید. اکنون نقطه اصلی سوال، تصمیم ریاض است. آیا عربستان برای متوقف کردن پیشروی انصارالله حاضر به دادن امتیاز خواهد شد یا مسیر رویارویی را ادامه خواهد داد؟ پاسخ به این پرسش میتواند، آینده جنگ یمن و حتی امنیت مسیرهای انرژی منطقه را تحتتأثیر قرار دهد.
